КОРПОРАТИВ БОШҚАРУВДА СУНЪИЙ ИНТЕЛЛЕКТДАН ФОЙДАЛАНИШНИНГ ҲУҚУҚИЙ ТАБИАТИ
Abstract
Мазкур мақолада корпоратив бошқарув тизимида сунъий интеллект технологияларидан фойдаланишнинг ҳуқуқий табиати таҳлил қилинган. Дастлаб, миллий фуқаролик-ҳуқуқий доктринада корпоратив муносабатларнинг ўрни (В.Р. Топилдиевнинг тадқиқотлари асосида) кўриб чиқилиб, сўнгра Европа Иттифоқи ва АҚШнинг сунъий интеллектни тартибга солиш моделлари қиёсий ўрганилган. Таҳлил натижасида Ўзбекистон учун инсон назорати (human oversight) принципига асосланган ёндашув мақбул экани асосланган. Шунингдек, сунъий интеллектнинг мустақил ҳуқуқ субъекти эмаслиги, ундан фойдаланишда юзага келадиган жавобгарлик, алгоритмик дискриминация ва шахсий маълумотлар ҳимояси билан боғлиқ хавфлар кўриб чиқилган. Мақола якунида, амалдаги миллий қонунчиликдаги бўшлиқлар аниқланиб, уни такомиллаштиришга қаратилган аниқ таклифлар илгари сурилган.
References
1. Топилдиев В.Р. Фуқаролик қонунчилигида корпоратив муносабатларни такомиллаштириш истиқболлари хусусида айрим мулоҳазалар // Еurasian journal of law, finance and applied sciences журнали. 2022. 105-114 бетлар.
2. Топилдиев В.Р. Фуқаролик ташкилий-ҳуқуқий муносабатларни ҳуқуқий муаммолари: назария ва амалиёт // Обзор законодательства Узбекистана. – 2011. – №. 1-2. – С. 9-11.
3. Топилдиев В.Р. Фуқаролик конунчилигида ташкилий-хукукий муносабатларнинг турлари ва уларни таснифлаш мезонлари // Фалсафа ва ҳуқуқ. 2021. №2 -Б.16-21.
4. Топилдиев В.Р. Перспективы развития гражданского законодательства Республики Узбекистан по организационно-правовым отношениям // Хуқуқий тадқиқотлар журнали. 6 жилд, 5 сон. -С.16-23. http://dx.doi.org/10.26739/2181-9130-2021-5-2.
5. Топилдиев В. Организационные отношения в предмете гражданского права: теория и практика // Вестник развития науки и образования. – 2011. – №. 6. – С. 71-77.
6. Solum L.B. Legal Personhood for Artificial Intelligences // North Carolina Law Review. – 1992. – Vol. 70. – P. 1231-1287.
7. Calo R. Robots in American Law // University of Washington School of Law Research Paper. – 2016. – No. 2016-04. — https://ssrn.com/abstract=2737598
8. Pasquale F. The Black Box Society: The Secret Algorithms That Control Money and Information. – Cambridge, MA: Harvard University Press, 2015.
9. GUBERNA Sounding Board Committee for Cybersecurity. What should Directors know about AI Act? — https://www.guberna.be/en/know/what-should-directors-know-about-ai-act
10. Travers Smith. New EU AI Act – Corporate Governance Considerations. — https://www.traverssmith.com/knowledge/knowledge-container/new-eu-ai-act-corporate-governance-considerations/
11. Aprio. AI Governance for Boards of Directors: How to Oversee Artificial Intelligence Risk in 2026. — https://aprioboardportal.com/landing-board-managers/
12. AI Conference London. AI Governance and Risk: What Boards Must Know in 2026. — https://aiconference.london/ai-governance-and-risk-what-boards-must-know-in-2026-20260604-07
13. Secure Privacy. AI Risk & Compliance 2026: Enterprise Governance Overview. — https://secureprivacy.ai/blog/ai-risk-compliance-2026
14. K&L Gates. Navigating the AI Employment Landscape in 2026. — https://www.klgates.com/thought-leadership/Navigating-the-AI-Employment-Landscape-in-2026-Considerations-and-Best-Practices-for-Employers-2-2-2026
15. Lexology. 2026 Overview of AI Use in Employment Decisions. — https://www.lexology.com/library/detail.aspx?g=bb0a51a8-4a1f-4592-83a2-3de69f22d075
16. CPO Magazine. 2026 AI Legal Forecast: From Innovation to Compliance. — https://www.cpomagazine.com/data-protection/2026-ai-legal-forecast-from-innovation-to-compliance/
17. Lex.uz. Сунъий интеллектга асосланган ечимларни яратиш, жорий қилиш ва улардан фойдаланиш бўйича этика қоидаларини тасдиқлаш тўғрисида (3787-сон, 14.03.2026). — https://www.lex.uz/uz/docs/-8083233

