XIRURGIYADA RAQAMLI NAVIGATSIYA TIZIMLARI VA OPERATSION ANIQLIKNI OSHIRISH

Authors

  • Do`stov Ixtiyor Berdiyorovich Qarshi Abu Ali ibn Sino nomidagi jamoat salomatligi texnikumi Author

Abstract

So‘nggi o‘n yilliklarda tibbiyotda raqamli texnologiyalarning jadal rivojlanishi jarrohlik amaliyotiga ham sezilarli ta’sir ko‘rsatdi. Ayniqsa, raqamli navigatsiya tizimlarining joriy etilishi murakkab operatsiyalarni bajarishda aniqlik, xavfsizlik va samaradorlikni oshirish imkonini bermoqda. Zamonaviy navigatsion texnologiyalar kompyuter tomografiyasi, magnit-rezonans tomografiya, ultratovush tekshiruvi va uch o‘lchamli tasvirlash usullaridan olingan ma’lumotlarni operatsiya jarayonida real vaqt rejimida qo‘llash imkonini beradi. Natijada jarroh anatomik tuzilmalarni aniq vizualizatsiya qiladi, patologik o‘choq chegaralarini to‘g‘ri belgilaydi va hayotiy muhim anatomik strukturalarning shikastlanish xavfini kamaytiradi. Mazkur maqolada xirurgiyada qo‘llanilayotgan raqamli navigatsiya tizimlarining rivojlanish tarixi, ishlash prinsiplari, klinik qo‘llanilishi va operatsion aniqlikni oshirishdagi ahamiyati tahlil qilinadi.

References

1. Peters T.M. Image-guided surgery: From X-rays to virtual reality. Computer Methods in Biomechanics and Biomedical Engineering. 2021;24(5):487–499.

2. Elfring R., de la Fuente M., Radermacher K. Assessment of optical localizer accuracy for computer-aided surgery systems. Computer Aided Surgery. 2020;25(1):1–12.

3. Taylor R.H., Menciassi A., Fichtinger G., Dario P. Medical robotics and computer-integrated surgery. Springer Handbook of Robotics. 2023;1657–1684.

4. Bydon M., Sciubba D.M., Wolinsky J.P., Gokaslan Z.L. Image-guided spinal navigation: Current concepts and future directions. Neurosurgery. 2022;90(3):271–281.

5. Widmann G., Stoffner R., Bale R. Errors and error management in image-guided surgery. International Journal of Computer Assisted Radiology and Surgery. 2021;16(7):1091–1100.

6. Condino S., Turini G., Parchi P.D., Ferrari V. Augmented reality in orthopedic surgery: Current concepts and future applications. Journal of Healthcare Engineering. 2022;2022:1–12.

7. Marcus H.J., Hughes-Hallett A., Cundy T.P., Yang G.Z., Darzi A. Surgical navigation and augmented reality in modern surgery. British Journal of Surgery. 2021;108(4):e146–e155.

8. Maier-Hein L., Vedula S.S., Speidel S. Surgical data science for next-generation interventions. Nature Biomedical Engineering. 2022;6(9):1004–1016.

9. Navarra G., Musolino C., De Palma G.D. Computer-assisted and image-guided surgery in minimally invasive procedures. Surgical Endoscopy. 2023;37(2):865–875.

10. Satava R.M. Emerging technologies in surgery: Artificial intelligence, navigation systems and robotics. Surgical Clinics of North America. 2024;104(1):1–15.

Downloads

Published

2026-06-22