TA’LIM MUASSASALARIDA KONFLIKTLARNI BOSHQARISH YO’LLARI
Abstract
Ushbu maqolada ta’lim muassasalarida yuzaga keladigan konfliktlarning mohiyati, ularning kelib chiqish sabablari va tasnifi keng tahlil qilingan. Tadqiqotda o‘qituvchilar, o‘quvchilar, ota-onalar va ma’muriyat o‘rtasidagi ziddiyatli vaziyatlarning psixologik-pedagogik xususiyatlari yoritilgan. Konfliktlarni boshqarishning asosiy strategiyalari, jumladan, raqobat, hamkorlik, kompromiss, moslashish va qochish usullarining afzalliklari va kamchiliklari ko‘rib chiqilgan. Maqolada konfliktlarni hal qilishning bosqichma-bosqich modeli va ularni oldini olish bo‘yicha amaliy tavsiyalar, shu jumladan, maktab muhitida mediatsiya xizmatini joriy etish zarurati asoslab berilgan. Tadqiqot natijalari ta’lim jarayoni ishtirokchilari o‘rtasida sog‘lom psixologik iqlimni shakllantirish va ta’lim sifatini oshirishga xizmat qiluvchi samarali boshqaruv mexanizmlarini ishlab chiqishga qaratilgan.
References
1. Grishina N.V. Psixologiya konflikta. – Sankt-Peterburg: Piter, 2008. – 544 b.
2. Kibanov A.Ya., Voronina G.A. Etika va psixologiya xizmati. – Moskva: INFRA-M, 2019. – 302 b.
3. O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi. Ta’lim muassasalarida tarbiyaviy ishlar samaradorligini oshirish chora-tadbirlari to‘g‘risida qaror. – Toshkent, 2021.
4. Rahimov M.M. Zamonaviy menejment asoslari. – Toshkent: Iqtisod-moliya, 2018. – 256 b.
5. Sayfullayev R.S., Karimova L.K. Pedagogik psixologiya. – Toshkent: O‘qituvchi, 2015. – 320 b.
6. Thomas K.W., Kilmann R.H. Thomas-Kilmann Conflict Mode Instrument. – Tuxedo, NY: Xicom, 1974.
7. Fisher R., Ury W., Patton B. Kelishuvga erishish. Qarshi tomon bilan muzokara olib borish. – Moskva: Mann, Ivanov va Ferber, 2016. – 208 b.
8. Hasanova D.X. Ta’lim tizimida innovatsion boshqaruv texnologiyalari. – Toshkent: Fan va texnologiya, 2020. – 184 b.
9. Johnson D.W., Johnson R.T. Joining Together: Group Theory and Group Skills. – Boston: Allyn & Bacon, 2009.
10. O‘zbekiston Respublikasi Xalq ta’limi vazirligi. Umumta’lim maktablarida konfliktlarni oldini olish va ularni hal qilish bo‘yicha metodik tavsiyalar. – Toshkent, 2022
