IJTIMOIY-IQTISODIY JARAYONLARNI BAHOLASH VA PROGNOZLASHDA STATISTIK USULLARDAN FOYDALANISHNI TAKOMILLASHTIRISH
Abstract
Mazkur tezisda ijtimoiy-iqtisodiy jarayonlarni kompleks baholash va prognozlashda statistik usullardan foydalanishni takomillashtirish masalalari yoritilgan. Tadqiqotda mutlaq, nisbiy va o‘rtacha ko‘rsatkichlar, dinamika qatorlari, indeks usuli, statistik guruhlash, korrelyatsion-regression tahlil hamda prognozlash modellarining iqtisodiy va ijtimoiy jarayonlarni boshqarishdagi ahamiyati tahlil qilingan. Raqamli transformatsiya sharoitida ma’muriy ma’lumotlar, ochiq ma’lumotlar, geoinformatsion tizimlar, elektron hisobotlar va sun’iy intellekt texnologiyalaridan foydalanish statistik tahlilning tezkorligi hamda ishonchliligini oshirishi asoslangan. Shuningdek, ijtimoiy-iqtisodiy tahlil va prognozlash sifatini baholash uchun integrallashgan indeks taklif etilgan. Natijada statistik ma’lumotlar sifati, metodologik uyg‘unlik, raqamli infratuzilma, prognoz aniqligi va foydalanuvchilar ehtiyojiga yo‘naltirilganlikni kuchaytirish bo‘yicha amaliy tavsiyalar ishlab chiqilgan.
References
1. O‘zbekiston Respublikasi Milliy statistika qo‘mitasi. O‘zbekistonda 2025-yilda yalpi ichki mahsulotning o‘sishi bo‘yicha rasmiy ma’lumotlar. — Toshkent, 2026.
2. United Nations Statistics Division. Fundamental Principles of Official Statistics. — New York, 2014.
3. O‘zbekiston Respublikasi Milliy statistika qo‘mitasi. Uzbekistan Statistical Transformation for IMF–World Bank Spring Meetings. — Toshkent, 2026.
4. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2020-yil 5-oktabrdagi PF-6079-son Farmoni. “Raqamli O‘zbekiston — 2030” strategiyasini tasdiqlash va uni samarali amalga oshirish chora-tadbirlari to‘g‘risida.
5. Hyndman R.J., Athanasopoulos G. Forecasting: Principles and Practice. 3rd edition. — Melbourne: OTexts, 2021.
6. Wooldridge J.M. Introductory Econometrics: A Modern Approach. 7th edition. — Boston: Cengage Learning, 2020.
7. Gujarati D.N., Porter D.C. Basic Econometrics. 5th edition. — New York: McGraw-Hill Education, 2009.
8. OECD. The Digital Transformation of SMEs. — Paris: OECD Publishing, 2021.
9. World Bank. Data for Better Lives. World Development Report 2021. — Washington, D.C., 2021.
