IPAK YO‘LI VA MARKAZIY OSIYONING XALQARO SAVDODAGI O‘RNI
Abstract
Mazkur maqolada qadimgi va o‘rta asrlarda Sharq va G‘arb sivilizatsiyalarini o‘zaro bog‘lagan Buyuk Ipak yo‘lining shakllanishi, rivojlanish bosqichlari hamda uning Markaziy Osiyo hududlarining xalqaro savdo-iqtisodiy va madaniy aloqalaridagi strategik ahamiyati kompleks tarzda tahlil qilinadi. Tadqiqotda Markaziy Osiyoning Yevroosiyo qit’asining markaziy qismida joylashgani, uning Xitoy, Hindiston, Eron, Yaqin Sharq va Yevropa hududlari o‘rtasidagi savdo-iqtisodiy munosabatlarda muhim tranzit hudud sifatidagi o‘rni yoritiladi. Shuningdek, Samarqand, Buxoro, Termiz va Marv kabi yirik shaharlarning savdo, hunarmandchilik, madaniyat va ilm-fan markazlari sifatida shakllanishi hamda rivojlanishiga ta’sir etgan omillar tahlil qilinadi. Xususan, so‘g‘d savdogarlarining xalqaro savdo tarmoqlarini rivojlantirishdagi faoliyati, ularning Sharq va G‘arb o‘rtasidagi iqtisodiy-madaniy aloqalarni mustahkamlashdagi roli alohida ko‘rib chiqiladi. Buyuk Ipak yo‘li orqali ipak, ziravorlar, qimmatbaho metallar, hunarmandchilik mahsulotlari va boshqa tovarlarning almashinuvi bilan bir qatorda, ilmiy bilimlar, diniy qarashlar, madaniy qadriyatlar, san’at an’analari va texnologik yutuqlarning keng hududlarga tarqalish jarayonlari ham tadqiq etiladi. Tadqiqot natijalari Buyuk Ipak yo‘li Markaziy Osiyo xalqlarining iqtisodiy taraqqiyoti, shaharsozlik va hunarmandchilikning rivojlanishi, sivilizatsiyalararo madaniy muloqot hamda ilmiy-ma’rifiy almashinuv jarayonlarida muhim tarixiy omil bo‘lganligini ko‘rsatadi.
References
1. O‘zbekiston Milliy Ensiklopediyasi. “Buyuk Ipak yo‘li” maqolasi.
2. O‘zbekiston tarixi bo‘yicha darsliklar va ilmiy-tadqiqot materiallari.
3. UNESCO World Heritage Centre. Silk Roads: the Routes Network of Chang‘an-Tianshan Corridor.
